چرا اهمالکاری میکنیم؟
۱۰ دلیل پنهان به تعویق انداختن کارها و راههای غلبه بر آن :
تقریباً همه ما حداقل یک بار تجربه کردهایم که انجام یک کار مهم را به فردا، هفته بعد یا حتی ماه بعد موکول کنیم. تماس مهمی که باید گرفته میشد، پروژهای که باید شروع میشد، مطالعهای که باید انجام میگرفت یا تصمیمی که مدتهاست به تعویق افتاده است.
بسیاری از افراد تصور میکنند اهمالکاری همان تنبلی است، اما تحقیقات روانشناسی نشان میدهد که اهمالکاری معمولاً ریشههای عمیقتری دارد. در بسیاری از موارد، پشت به تعویق انداختن کارها عواملی مانند اضطراب، ترس از شکست، کمالگرایی، عزت نفس پایین و ناتوانی در مدیریت هیجانها قرار دارد.
به همین دلیل، برای غلبه بر اهمالکاری باید ابتدا علتهای پنهان آن را بشناسیم.
اهمالکاری چیست؟
اهمالکاری به معنای به تعویق انداختن آگاهانه کارهایی است که میدانیم انجام آنها برای ما مهم، ضروری یا سودمند است.
فرد اهمالکار معمولاً میداند که تأخیر در انجام کار به ضررش تمام میشود، اما با وجود این آگاهی باز هم انجام آن را عقب میاندازد.
به همین دلیل، اهمالکاری بیشتر یک مسئله هیجانی است تا یک مشکل ساده در مدیریت زمان.
تفاوت اهمالکاری و تنبلی چیست؟
یکی از اشتباهات رایج این است که اهمالکاری را با تنبلی یکسان بدانیم.
فرد تنبل معمولاً انگیزهای برای انجام کار ندارد و مشکلی هم با انجام ندادن آن احساس نمیکند.
اما فرد اهمالکار اغلب:
– نگران انجام کار است.– درباره آن فکر میکند.– احساس گناه دارد.– استرس را تجربه میکند.
اما همچنان شروع کردن برایش دشوار است.
۱. ترس از شکست
یکی از مهمترین دلایل اهمالکاری، ترس از شکست است.
برخی افراد با خود فکر میکنند:
– اگر موفق نشوم چه؟– اگر اشتباه کنم چه؟– اگر دیگران مرا قضاوت کنند چه؟
در نتیجه برای فرار از این احساسات ناخوشایند، شروع کار را به تعویق میاندازند.
۲. کمالگرایی
بسیاری از افراد اهمالکار در واقع کمالگرا هستند.
آنها معتقدند:
– باید بهترین نتیجه را بگیرم.– نباید اشتباه کنم.– باید همه چیز کامل باشد.
این استانداردهای غیرواقعبینانه باعث میشود شروع کار دشوار شود.
زیرا ذهن فرد ترجیح میدهد کاری را شروع نکند تا اینکه آن را ناقص انجام دهد.
۳. اضطراب
وقتی انجام یک کار اضطراب ایجاد میکند، مغز به طور طبیعی به دنبال فرار از آن احساس میرود.
برای مثال:
– نوشتن پایاننامه– مصاحبه شغلی– ارائه در جمع– تصمیمگیریهای مهم
ممکن است به دلیل اضطراب زیاد بارها به تعویق بیفتند.
۴. عزت نفس پایین
افرادی که در عمق وجود خود به تواناییها و ارزشمندیشان شک دارند، بیشتر در معرض اهمالکاری هستند.
گاهی باورهای پنهانی مانند:
– من به اندازه کافی خوب نیستم.– احتمالاً موفق نمیشوم.– دیگران از من بهتر هستند.
انگیزه شروع را کاهش میدهد.
۵. نداشتن هدف روشن
وقتی هدف مبهم باشد، مغز نیز انگیزه کافی برای اقدام پیدا نمیکند.
برای مثال:
«باید موفق شوم»
هدف روشنی نیست.
اما:
«تا پایان هفته فصل اول مقاله را بنویسم»
هدفی مشخص و قابل اجراست.
۶. حجم زیاد کار
گاهی کار آنقدر بزرگ به نظر میرسد که ذهن دچار احساس ناتوانی میشود.
در این شرایط فرد به جای شروع کردن، کار را عقب میاندازد.
۷. پاداشهای فوری
مغز انسان معمولاً پاداش فوری را به پاداش بلندمدت ترجیح میدهد.
به همین دلیل:
– شبکههای اجتماعی– فیلم دیدن– گشتن در اینترنت
اغلب جذابتر از انجام کارهای دشوار به نظر میرسند.
۸. ترس از موفقیت
شاید عجیب به نظر برسد، اما بعضی افراد از موفقیت نیز میترسند.
زیرا موفقیت میتواند مسئولیت، انتظارات یا تغییرات جدیدی ایجاد کند.
در نتیجه ناخودآگاه مسیر موفقیت را به تأخیر میاندازند.
۹. خستگی ذهنی و فرسودگی
گاهی اهمالکاری نشانه تنبلی نیست؛ بلکه نشانه خستگی است.
فردی که مدت زیادی تحت فشار بوده، ممکن است انرژی ذهنی لازم برای شروع کارها را از دست بدهد.
۱۰. ناتوانی در مدیریت هیجانها
پژوهشهای جدید نشان میدهد اهمالکاری بیشتر از آنکه مشکل مدیریت زمان باشد، مشکل مدیریت هیجان است.
افراد اهمالکار اغلب میخواهند از احساساتی مانند:
– اضطراب– ترس– ناامیدی– خجالت– نگرانی
فرار کنند.
اما این فرار موقتی در بلندمدت مشکلات بیشتری ایجاد میکند.
نشانههای اهمالکاری :
اگر چند مورد از موارد زیر را تجربه میکنید، ممکن است با اهمالکاری درگیر باشید:
– انجام کارها در آخرین لحظه– استرس مداوم درباره کارهای عقبافتاده– به تعویق انداختن تصمیمهای مهم– شروع نکردن پروژههای جدید– احساس گناه پس از اتلاف وقت– برنامهریزی زیاد و اقدام کم
پیامدهای اهمالکاری
ادامه یافتن این الگو میتواند باعث:
– کاهش اعتماد به نفس
– افت عملکرد شغلی
– مشکلات تحصیلی
– افزایش اضطراب
– فرسودگی روانی
– کاهش رضایت از زندگی
شود